Sáng nào chị cũng thấy một nắm tóc trên lược, tóc vướng đầy cống thoát nước phòng tắm, gối ngủ dậy vương mấy sợi dài. Trong khi ai cũng bảo “có bầu là tóc dày lên, đẹp lắm”. Cảm giác vừa hoang mang vừa tủi thân đó, MQG gặp rất nhiều ở các mẹ bầu nhắn tin về. Tóc rụng khi mang thai không phải chuyện hiếm, nhưng cũng không phải chuyện nên tặc lưỡi cho qua. Bài viết này em viết theo đúng cách một người thợ ngồi cạnh chị trên ghế salon sẽ nói: đâu là bình thường, đâu là dấu hiệu cần đi khám, và chăm tóc thai kỳ thế nào cho an toàn cho cả mẹ lẫn bé.
Vì sao người ta nói mang thai thì tóc dày hơn?
Tóc của chị luôn chia làm ba nhóm: nhóm đang mọc dài ra (pha anagen), nhóm nghỉ, và nhóm chuẩn bị rụng. Bình thường mỗi ngày chị rụng khoảng 50 đến 100 sợi, đó là số tóc “đến lượt” nghỉ ngơi.
Khi mang thai, nồng độ estrogen tăng cao và kéo dài pha anagen ra. Nói dễ hiểu: những sợi lẽ ra đã rụng thì được giữ lại trên đầu thêm vài tháng. Vì thế đa số mẹ bầu bước sang tam cá nguyệt thứ hai thấy tóc dày, bóng và bồng hơn hẳn. Đây là hiện tượng “gom tóc”, không phải tóc mới mọc nhanh hơn.
Hiểu điều này rất quan trọng, vì nó giải thích luôn hai chuyện: tại sao có mẹ bầu vẫn rụng nhiều (cơ địa hormone mỗi người khác nhau), và tại sao sau sinh khoảng 2 đến 4 tháng tóc lại rụng ồ ạt (toàn bộ số tóc được giữ lại cùng lúc rụng ra).
Tóc rụng khi mang thai mức nào là bình thường?
Mẹo đếm thực tế em vẫn hướng dẫn khách: chị đừng đếm từng sợi, khó và càng đếm càng lo. Thay vào đó làm hai phép kiểm nhanh.
- Kiểm tra ngày gội: gom toàn bộ tóc rụng trong một lần gội vào lòng bàn tay. Nếu túm tóc nhỏ hơn đầu đũa và chị gội cách 2 ngày một lần, mức đó nằm trong khoảng bình thường.
- Chụp ảnh đường ngôi giữa mỗi 4 tuần, cùng góc, cùng ánh sáng. So ảnh khách quan hơn cảm giác rất nhiều.
- Nhìn sợi rụng: sợi rụng còn nguyên cả chiều dài, đầu chân tóc có cục trắng nhỏ là tóc rụng theo chu kỳ tự nhiên. Sợi đứt gãy ngang thân, hai đầu tưa, đó là gãy do hư tổn chứ không phải rụng chân.
Khi nào tóc rụng khi mang thai là dấu hiệu cần đi khám?
Em nói thẳng: có những trường hợp không sản phẩm chăm sóc nào thay được bác sĩ. Chị nên đặt lịch khám nếu thấy các dấu hiệu sau.
- Rụng trên 150 sợi mỗi ngày, kéo dài liên tục nhiều tuần không giảm.
- Da đầu vùng đỉnh đầu lộ rõ, đường ngôi rộng ra thấy được bằng mắt thường.
- Kèm mệt mỏi cực độ, hoa mắt khi đứng dậy, lạnh đầu ngón tay chân. Đây là nhóm dấu hiệu gợi ý thiếu sắt hoặc rối loạn tuyến giáp.
- Tóc rụng thành từng mảng tròn nhẵn, ranh giới rõ.
- Da đầu ngứa nhiều, đỏ, bong vảy dày, có mụn mủ.
Khi đi khám, chị nhớ xin bác sĩ cho kiểm tra chỉ số ferritin (dự trữ sắt) chứ không chỉ nhìn huyết sắc tố, và chỉ số chức năng tuyến giáp. Hai xét nghiệm này giải thích được phần lớn ca tóc rụng khi mang thai bất thường.
Năm nguyên nhân khiến tóc rụng khi mang thai
- Thiếu sắt. Phổ biến nhất. Thai nhi ưu tiên lấy sắt từ mẹ, nang tóc là nơi bị “cắt khẩu phần” sớm nhất vì cơ thể coi tóc là việc không thiết yếu.
- Rối loạn tuyến giáp. Suy giáp trong thai kỳ khá thường gặp và biểu hiện đầu tiên hay là tóc khô, xơ, rụng nhiều kèm mệt.
- Nghén nặng, ăn uống thất thường. Ba tháng đầu nôn nhiều, ăn được rất ít, thiếu đạm và kẽm kéo dài vài tuần là nang tóc chuyển sang pha nghỉ hàng loạt.
- Căng thẳng và mất ngủ. Lo lắng, thức đêm, thay đổi công việc trong thai kỳ đều là stress sinh lý thật sự với cơ thể.
- Hormone dao động mạnh giai đoạn đầu. Vài tuần đầu thai kỳ nội tiết chưa ổn định, một số mẹ rụng nhiều rồi tự ổn định lại từ tháng thứ tư.
Chăm sóc tóc khi mang thai: làm gì và tránh gì
Những việc chị nên duy trì
- Gội đều đặn, đừng nhịn gội. Nhiều mẹ sợ gội làm rụng thêm nên để 4 đến 5 ngày mới gội. Kết quả là da đầu bí, sợi rụng dồn lại một lần trông càng đáng sợ. Gội 2 đến 3 lần mỗi tuần với dầu gội dịu nhẹ là hợp lý.
- Gội bằng đầu ngón tay, không dùng móng. Xoa nhẹ theo vòng tròn khoảng 60 giây, giúp làm sạch bã nhờn và thư giãn da đầu.
- Dùng kem ủ hoặc dầu xả từ giữa thân tóc xuống ngọn. Tóc thai kỳ hay khô ngọn, dưỡng phần ngọn giúp giảm gãy khi chải.
- Ủ tóc mỗi tuần một lần để nuôi dưỡng và phục hồi hư tổn phần thân ngọn. Chị tham khảo cách ủ tóc tại nhà đúng cách để làm chuẩn từng bước.
- Chải tóc bằng lược răng thưa khi tóc còn ẩm nhẹ, chải từ ngọn lên dần, không giật thẳng từ chân.
- Buộc tóc lỏng, dùng dây vải. Búi chặt và dây chun cứng kéo căng chân tóc vùng thái dương suốt cả ngày là nguyên nhân thưa tóc hai bên thường bị bỏ qua.
Những việc chị nên tránh trong thai kỳ
- Nhuộm tóc trong 3 tháng đầu. Sau mốc đó nếu cần thì hạn chế tần suất và ưu tiên loại không amoniac.
- Tẩy tóc, nâng tông sáng nhiều cấp độ.
- Uốn, duỗi bằng hóa chất mạnh, đặc biệt sản phẩm có formaldehyde.
- Minoxidil và các hoạt chất bôi da đầu chưa có dữ liệu an toàn cho thai kỳ.
- Tinh dầu đậm đặc dùng liều cao lên da đầu.
- Sấy nhiệt cao sát chân tóc và ép nhiệt hàng ngày.
Nguyên tắc chung: ưu tiên sản phẩm bôi ngoài, xả sạch, mùi nhẹ. Sản phẩm để lâu trên da đầu và có hoạt chất mạnh thì hỏi bác sĩ sản khoa trước.
Dinh dưỡng hỗ trợ tóc trong thai kỳ
Tóc được nuôi bằng những gì chị ăn từ 2 đến 3 tháng trước đó, nên đừng sốt ruột nếu thay đổi chế độ ăn mà tuần sau chưa thấy khác. Các nhóm cần chú ý:
- Đạm: tóc gần như là chất đạm keratin. Bữa nào cũng nên có nguồn đạm rõ ràng (trứng, cá, thịt nạc, đậu phụ, sữa chua Hy Lạp).
- Sắt: thịt đỏ, gan (lượng vừa phải theo hướng dẫn bác sĩ), rau lá đậm ăn kèm nguồn vitamin C để hấp thu tốt hơn.
- Kẽm và omega-3: hải sản, hạt bí, cá béo.
- Vitamin nhóm B và vitamin D: thường đã có trong viên bổ sung dành cho bà bầu.
Về liều lượng viên uống, sắt, vitamin D hay biotin, chị tuyệt đối uống theo đơn của bác sĩ sản khoa. MQG không đưa liều cụ thể vì mỗi mẹ bầu có kết quả xét nghiệm khác nhau, và biotin liều cao còn có thể làm sai lệch một số xét nghiệm máu.
Chuẩn bị trước cho giai đoạn rụng tóc sau sinh
Đây là phần em muốn chị đọc kỹ nhất, vì nó giúp chị đỡ hoảng sau này. Khoảng 2 đến 4 tháng sau sinh, estrogen tụt về mức cũ, toàn bộ số tóc được “giữ lại” suốt thai kỳ sẽ rụng gần như cùng lúc. Rụng cả nắm khi gội là chuyện rất nhiều mẹ trải qua và thường tự ổn định trong khoảng 6 đến 12 tháng.
- Cắt bớt độ dài trước hoặc ngay sau sinh giúp tóc nhẹ, đỡ rối, đỡ gãy khi chải và nhìn dày hơn.
- Duy trì đạm và sắt trong giai đoạn cho con bú, đây là lúc cơ thể dễ thiếu hụt nhất.
- Chuyển sang dầu gội dịu nhẹ và kem ủ nuôi dưỡng thân tóc ngay từ tháng cuối thai kỳ, đừng đợi tóc rụng rồi mới bắt đầu. Chị đọc thêm bài mẹ sau sinh chọn dầu gội cho tóc rụng và bài chăm sóc phục hồi tóc rụng sau sinh để có lộ trình cụ thể.
Câu hỏi thường gặp về tóc rụng khi mang thai
Tóc rụng khi mang thai 3 tháng đầu có sao không?
Ba tháng đầu nội tiết dao động mạnh cộng với nghén khiến nhiều mẹ rụng tóc nhiều hơn, phần lớn tự ổn định từ tháng thứ tư. Chị chỉ cần lưu ý nếu rụng kéo dài kèm mệt mỏi, chóng mặt thì đi kiểm tra sắt và tuyến giáp sớm.
Bà bầu gội đầu bằng dầu gội thường có ảnh hưởng đến em bé không?
Dầu gội và dầu xả thông thường bôi ngoài rồi xả sạch được xem là an toàn trong thai kỳ. Chị nên chọn loại mùi nhẹ để đỡ buồn nôn khi nghén, và tránh các sản phẩm hóa chất mạnh lưu lại lâu trên da đầu như thuốc duỗi hay tẩy.
Massage da đầu và sấy tóc khi mang thai có an toàn không?
Cả hai đều an toàn. Massage da đầu nhẹ nhàng bằng đầu ngón tay còn giúp thư giãn và ngủ ngon hơn, chị chỉ tránh ấn quá mạnh vùng gáy và cổ. Với máy sấy, chị để mức nhiệt trung bình, giữ cách tóc một khoảng và sấy khô phần chân tóc trước.
Tóc rụng khi mang thai bao lâu thì mọc lại như cũ?
Nếu nguyên nhân là nội tiết, tóc thường dày trở lại trong khoảng 6 đến 12 tháng sau sinh khi hormone ổn định. Trường hợp do thiếu sắt hoặc tuyến giáp thì cần xử lý nguyên nhân gốc trước, tóc mới cải thiện theo, và mốc thời gian phụ thuộc kết quả thăm khám với bác sĩ.
Đồng hành cùng mái tóc thai kỳ với MQG
Tóc rụng khi mang thai đa phần là câu chuyện của nội tiết, và việc thiết thực nhất chị làm được lúc này là giữ da đầu sạch khỏe, nuôi dưỡng thân tóc để hạn chế gãy, ăn đủ chất và ngủ đủ. Phần còn lại cứ để thời gian lo. Nếu chị cần một bộ dầu gội và kem ủ dịu nhẹ dùng được đều đặn suốt thai kỳ rồi nối tiếp sang giai đoạn sau sinh, em mời chị xem bộ sản phẩm chăm sóc tóc của MQG. Chị nhắn cho MQG tình trạng tóc hiện tại và tuần thai, em tư vấn đúng loại phù hợp, không bán thêm thứ chị chưa cần.
